Faq

Strona główna » Faq

Jak należy zachowywać się na obszarach chronionych?

Przebywając na terenie obszaru chronionego należy zachowywać się z dobrymi ogólnie przyjętymi zasadami. Wchodząc na teren obszaru objętego ochroną należy zapoznać się z tablicami informacyjnymi, które podają do wiadomości zakazy, nakazy czy ograniczenia do jakich należy się zastosować. Najczęstsze z nich to: 1. Na terenie parku obowiązuje zachowanie ciszy. 2. Należy poruszać się tylko po wyznaczonych trasach, dotyczy to zarówno ruchu pieszego jak i rowerowego, narciarskiego czy konnego. Pływanie i żeglowanie dozwolone jest tylko w miejscach do tego wyznaczonych.  3. Zabrania się zabijania, płoszenia i niepokojenia zwierząt.  4. Zabrania się wyprowadzania psów na teren parku. 5. Nie wolno niszczyć gniazd, jaj, nor, legowisk, mrowisk. 6. Nie wolno dokarmiać dzikich zwierząt. 7. Zabrania się zrywania, ścinania, wykopywania, niszczenia roślin z terenów chronionych, zbierania owoców i runa leśnego. 8. Niedopuszczalne jest niszczenie jakichkolwiek gatunków grzybów. 9. Nie wolno niszczyć skał, jaskiń. Zabronione jest zaśmiecanie i zanieczyszczanie gleby oraz wody. Nie zbiera się więc tu minerałów, skał, skamieniałości i innych tworów przyrody do swoich kolekcji.

» Do góry

Czy na mapie znajdziemy oznaczone punkty gastronomiczne?

Tak, na mapie są oznaczone punkty gastronomiczne. Znajdują się w zakładce Przewodnik po parkach. 

» Do góry

Jak poruszać się po szlakach pieszych?

Oznakowanie szlaków turystycznych jest nieodzowną pomocą dla turysty poruszającego się po nieznanym terenie. Nieznajomość znaków stosowanych w terenie wprawia niejednego turystę w zakłopotanie, a nie każde pojawiające się na szlaku oznakowanie jest oczywiste. Niezrozumienie bądź przeoczenie choćby jednego ze znaków może spowodować zbłądzenie. Podstawowy znak szlaku pieszego to prostokąt o wymiarach 15 x 9 cm, który umieszcza się w widocznych dla turysty miejscach takich jak  drzewa, mury czy skały. Znak składa się z trzech poziomych pasków: dwóch białych zewnętrznych i jednego środkowego w kolorze szlaku. W zależności od barwy środkowego paska mówimy o szlaku: -czerwonym - który oznacza szlak główny i prowadzi przez najciekawsze krajobrazowo i przyrodniczo miejsca regionu. Nie obejmuje on jednak wszystkich miejsc wartych zobaczenia, dlatego jego uzupełnieniem są szlaki oznakowane pozostałymi kolorami; -niebieskim – zwanym „dalekobieżnym”, po którym pokonuje się znaczne odległości w terenie; -żółtym i zielonym - które są charakterystyczne dla tras krótkich, łączących się z przebiegiem innych szlaków. Umożliwiają one dojście do pozostałych miejsc wartych zobaczenia w regionie. Są to tzw. szlaki „dojściowe”; -czarnym – zwanym „łącznikowym”, łączącym inne szlaki w terenie oraz dojścia do interesujących miejscowości. Uwaga kolor szlaku pieszego nie oznacza jego trudności, w przeciwieństwie do oznaczeń szlaków narciarskich – gdzie kolor decyduje o stopniu trudności trasy narciarskiej.

» Do góry

Czy po terenie parku krajobrazowego i obszaru chronionego krajobrazu można poruszać się rowerem?

Na terenie tych form ochrony przyrody można poruszać się rowerem. Jednym z celów powstawania tych obszarów jest promowanie takich form rekreacji czy turystyki. Dlatego też często tworzone są specjalne, znakowane trasy rowerowe mające na celu ułatwienie rowerzystom poruszania się po parku, a także zaprezentowanie walorów danego obszaru. Oznaczenie tras rowerowych znajdziemy na mapie w zakładce Przewodnik po parkach. 

» Do góry

W jakich godzinach możemy zwiedzać park?

Nie istnieją zakazy czy obostrzenia dotyczące wkraczania na teren parku krajobrazowego.

» Do góry

Czy w okolicach parku są oznakowane szlaki rowerowe?

Tak, oznaczenie tras rowerowych znajdziemy na mapie w zakładce Przewodnik po parkach. Podstawowym znakiem szlaku rowerowego jest biały kwadrat o boku 20 cm z czarnym symbolem roweru i paskiem w kolorze szlaku. Oznakowanie umieszczone jest  najczęściej na drzewach, czy słupach wysokiego napięcia. Natomiast w miejscach, gdzie jest to niemożliwe, montuje słupki na które umieszcza się tabliczki szlaku rowerowego. Do oznakowywania szlaków rowerowych przeznaczony jest kolor: czerwony, niebieski, zielony, żółty i czarny.

» Do góry

Co grozi za złamanie zakazów obowiązujących na terenie parków krajobrazowych?

Osoby, które umyślnie naruszają zakazy obowiązujące w parkach krajobrazowych i na obszarach chronionego krajobrazu podlegają karze aresztu lub grzywny, na podsta­wie przepisów Ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 roku Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia.

» Do góry

Co to jest park krajobrazowy?

Park krajobrazowy to obszar chroniony ze względu na wartości przy­rodnicze, historyczne i kulturowe oraz walory krajobrazowe w celu zachowania i popularyzacji tych wartości. Ze względu na potrzebę harmonizowana celów rozwoju społeczno-gospodarczego oraz ochrony przyrody i krajobrazu park krajobrazowy jest najlepszym przykładem na działanie w warunkach zrównoważonego rozwoju. Utworzenie bądź li­kwidacja, powiększenie lub zmniejszenie obszaru parku krajobrazowego następuje w drodze uchwały sejmiku województwa, po uzgodnieniu z właściwą miejsco­wo radą gminy oraz stosownym regionalnym dyrektorem ochrony środo­wiska. Treść uchwały określa nazwę parku, jego obszar, przebieg granic i otulinę, którą tworzy się wokół danej formy ochrony przyrody w celu zabezpieczenia jej przed zagrożeniami zewnętrznymi. Bezpowrotna utra­ta wartości przyrodniczych, historycznych i kulturowych oraz walorów krajobrazowych na obszarach podlegających ochronie, prowadzi do cał­kowitego, bądź częściowego wyłączenia danego obszaru spod ochrony.Dla parku krajobrazowego sporządza się plany ochrony, który ustana­wia się w terminie 10 lat od dnia jego utworzenia, na okres 20 lat (art. 4 Ustawy z dnia 13 lipca 2012 r. o zmianie ustawy o ochronie przyro­dy i niektórych innych ustaw – Dz. U. z 2012 roku, poz. 985). Plan taki musi uwzględniać cele ochrony przyrody oraz przyrodnicze, społeczne i gospodarcze uwarunkowania ich realizacji, identyfikację istniejących i potencjalnych zagrożeń, wskazanie obszarów udostępnianych do celów naukowych, edukacyjnych, turystycznych i stan zagospodarowania prze­strzennego. Projekt planu ochrony dla parku krajobrazowego sporządza dyrektor parku krajobrazowego, następnie sejmik województwa w drodze uchwały ustanawia plan ochrony, w terminie 6 miesięcy od dnia otrzyma­nia projektu. Dyrektor parku krajobrazowego ma dodatkowo obowiązek zapewnić możliwość udziału społeczeństwa w procesie tworzenia pro­jektu planu ochrony. Obowiązek ten wypełniany jest poprzez ogłoszenie o przystąpieniu do sporządzenia planu, przyjmowanie i rozważanie uwag i wniosków, a po ustanowieniu planu ochrony – podanie do publicznej informacji o jego sporządzeniu. Projekt planu ochrony jest również opi­niowany przez właściwe terytorialnie organy gmin, a także wymaga uzgodnienia z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska.W sytuacji kiedy zaistnieje potrzeba wprowadzenia na obszarze par­ku krajobrazowego ostrzejszego reżimu ochronnego, może to nastąpić poprzez utworzenie w jego obrębie rezerwatu przyrody lub jednej z form ochrony obiektowej.Park krajobrazowy to nie tylko obszar chroniony, lecz także jednostka organizacyjna mająca swoje struktury organizacyjne. Ramy organizacyjne mają gwarantować, iż forma ta będzie realizować cele, dla których została utworzona. Organem zarządzającym jest dyrektor parku krajobrazowego lub zespołu parków krajobrazowych, natomiast organem opiniodawczo­-doradczym – rada parku krajobrazowego. Na obrzeżach, bądź w pobliżu granic parku krajobrazowego umieszcza się tablice informujące o jego nazwie oraz o zakazach, jakie obowiązują na jego terenie.Podstawowymi aktami prawnymi, na których opiera się funkcjono­wanie parku krajobrazowego są, oprócz cytowanej i wymienianej ustawy o ochronie przyrody, uchwała sejmiku powołująca dany park oraz plan ochrony parku krajobra­zowego. Ustawa o ochronie przyrody nie określa formy organizacyjnej, jaką ma przyjąć park krajobrazowy, stąd wynika czasem mylny wniosek, że parki krajobrazowe to jedynie przestrzenna forma ochrony przyrody.

» Do góry

Czym się różni park krajobrazowy od parku narodowego?

Park krajobrazowy jest mniej restrykcyjną formą ochrony przyrody w porównaniu z parkiem narodowym. Poniżej przedstawione są wybrane różnice.Park krajobrazowy:- Swobodny wstęp na teren parku- Podlegają samorządowi województwa (marszałek województwa)- Zakazy głównie dla przemysłu- Swobodna gospodarka łowiecka- Swobodna gospodarka leśna- Możliwy amatorski połów ryb- Możliwość pozyskiwania runa leśnego (grzyby itd.)Park narodowy:- Ograniczony wstęp, opłaty- Podlegają ministerstwu środowiska- Rygorystyczne zakazy- Zakaz polowania (z wyjątkami)- Gospodarkę leśną prowadzi dyrekcja parku- Całkowity zakaz połowu ryb- Zakaz pozyskiwania runa leśnego

» Do góry

Co to jest obszar chronionego krajobrazu?

W odróżnieniu od parków krajobrazowych obszary chronionego krajobrazu nie są odrębnymi jednostkami organizacyjnymi, lecz większymi obszarami, służącymi przede wszystkim turystyce masowej i rekreacji, na których działalność gospodarcza w istocie nie jest ograniczana, choć są one chronione przed lokalizacją szczególnie uciążliwego przemysłu (W. Radecki, Rozważania nad prawem ochrony przyrody. Parki krajobrazowe, Przyroda Polska 2005, nr 4). Znaczenie tej formy ochrony wiąże się przede wszystkim z wykorzystywaniem jej dla tworzenia korytarzy ekologicznych, czyli pasm nienaruszonej przyrody, dzikiej roślinności, nieuprawianych obrzeży pól, trawiastych lub zadrzewionych obrzeży rzek, potoków, które łącząc się z łąkami, lasami czy innymi pasami roślinności, tworzą obszar będący schronieniem dla zwierząt, roślin czy grzybów stanowiąc dla nich jednocześnie swoisty szlak komunikacyjny. Wyznaczenie obszaru chronionego krajobrazu następuje w taki sam sposób, jak w przypadku parku krajobrazowego. Na obrzeżach obszarów chronionego krajobrazu stawiane są tablice informujące jedynie o ich nazwie.

» Do góry

Jakie zakazy mogą obowiązywać na terenie parku krajobrazowego?

Ustawa o ochronie przyrody określa zakazy jakie mogą być wprowadzone na terenie parku krajobrazowego. Są to następujące zakazy:1) realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 i Nr 227, poz. 1505 oraz z 2009 r. Nr 42, poz. 340 i Nr 84, poz. 700);2) umyślnego zabijania dziko występujących zwierząt, niszczenia ich nor, legowisk, innych schronień i miejsc rozrodu oraz tarlisk i złożonej ikry, z wyjątkiem amatorskiego połowu ryb oraz wykonywania czynności w ramach racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej, rybackiej i łowieckiej;3) likwidowania i niszczenia zadrzewień śródpolnych, przydrożnych i nadwodnych, jeżeli nie wynikają z potrzeby ochrony przeciwpowodziowej lub zapewnienia bezpieczeństwa ruchu drogowego lub wodnego lub budowy, od-budowy, utrzymania, remontów lub naprawy urządzeń wodnych;4) pozyskiwania do celów gospodarczych skał, w tym torfu, oraz skamieniałości, w tym kopalnych szczątków roślin i zwierząt, a także minerałów i bursztynu;5) wykonywania prac ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu, z wyjątkiem prac związanych z zabezpieczeniem przeciwsztormowym, przeciw-powodziowym lub przeciwosuwiskowym lub budową, odbudową, utrzymaniem, remontem lub naprawą urządzeń wodnych;6) dokonywania zmian stosunków wodnych, jeżeli zmiany te nie służą ochro-nie przyrody lub racjonalnej gospodarce rolnej, leśnej, wodnej lub rybackiej;7) budowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych zbiorników wodnych, z wyjątkiem obiektów służących turystyce wodnej, gospodarce wodnej lub rybackiej;8) lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 200 m od krawędzi brzegów klifowych oraz w pasie technicznym brzegu morskiego;9) likwidowania, zasypywania i przekształcania zbiorników wodnych, staro-rzeczy oraz obszarów wodno-błotnych;10) wylewania gnojowicy, z wyjątkiem nawożenia własnych gruntów rolnych;11) prowadzenia chowu i hodowli zwierząt metodą bezściółkową;12) utrzymywania otwartych rowów ściekowych i zbiorników ściekowych;13) organizowania rajdów motorowych i samochodowych; 14) używania łodzi motorowych i innego sprzętu motorowego na otwartych zbiornikach wodnych.

» Do góry

Co to jest obszar chroniony?

Obszary chronione to tereny objęte ochroną prawną mającą na celu zachowanie ich naturalnego znaczenia przyrodniczego oraz zabezpieczenie przed gospodarczą działalnością człowieka. Ich tworzenie ma na celu ukierunkowanie działalności człowieka w taki sposób, by zapewnić odpowiednie warunki potrzebne do ochrony krajobrazu oraz osobliwości świata przyrody ożywionej i nieożywionej. Należy pamiętać, iż obszary stanowiące ostoję roślin i zwierząt, są również miejscem życia człowieka. Dlatego też, tak ważne jest znalezienie równowagi pomiędzy działalnością człowieka, a ochroną przyrody.Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 roku o ochronie przyrody określa następujące formy ochrony:– parki narodowe,– rezerwaty przyrody,– parki krajobrazowe,– obszary chronionego krajobrazu,– obszary Natura 2000,– pomniki przyrody,– stanowiska dokumentacyjne,– użytki ekologiczne,– zespoły przyrodniczo-krajobrazowe,– ochrona gatunkowa roślin, zwierząt i grzybów, Obszary chronione inne niż te wymienione w ustawie (a istniejące na terenie Polski) to: rezerwaty biosfery, geoparki, obszary konwencji ramsarskiej, ostoje ptaków IBA, obiekty z listy światowego dziedzictwa kulturowego i przyrodniczego ludzkości UNESCO, siedliska przyrodnicze i gatunki z załącznika do dyrektywy siedliskowej, gatunki z załącznika do dyrektywy ptasiej. W Polsce istnieje łącznie ponad 9 tysięcy obszarów chronionych (Mały Rocznik Statystyczny 2011):– 23 parki narodowe,– 1463 rezerwatów przyrody,– 121 parków krajobrazowych,– 386 obszarów chronionego krajobrazu,– 6873 użytków ekologicznych,– ponad 470 innych obszarów chronionych.

» Do góry

Artykuły i ciekawostki